skontaktuj się z nami: +48 (22) 430 95 95 warsaw@transitiongroup.eu

Odporność psychiczna – nieodzowny atrybut lidera biznesu

19.08.2019

Czy jesteś odporny/odporna psychicznie? W potocznym rozumieniu odporność kojarzymy jako umiejętność radzenia sobie z trudnymi sytuacjami, zachowaniem spokoju, zimną oceną zagrożeń pomimo stresu. „Nie tracę głowy, nie poddaję się, działam. Daję sobie radę”- mówi jedna z moich rozmówczyń.

 

Świat jest VUCA

 

Analiza środowiska biznesowego na poziomie makro, ale też bliskiego otoczenia konkurencyjnego naszych firm pokazuje, że zmienność, niepewność, złożoność i niejednoznaczność, czyli charakterystyczne cechy świata VUCA rodzą wyzwania, którymi stają się:

 

 

Kompetencje współczesnego lidera
Współczesny przywódca obciążony jest zadaniami, które wymagają politycznej sprawności, a często bywają wręcz ze sobą sprzeczne. Szczególnie jeśli tak, jak w strukturze rozproszonej – istnieje wielu interesariuszy i decydentów. Balansowanie po cienkiej linie, aby zachować spójność wyznawanych, ale potem prezentowanych wartości i sprawowanie etycznego przywództwa jest trudne. Na poziomie kompetencji wymaga od liderów ciągłego doskonalenia obszarów, które mają ogromny wpływ na markę przywództwa, a które Think Tank HRI w Trendbook 2018 definiuje następująco:

 

 

Kształtowanie powyższych kompetencji jest możliwe. Świadome zarządzanie nimi także. Kluczem jest odporność psychiczna lidera.

 

Odporność psychiczna w koncepcji 4 C
Wg. autorów Petera Clough i  Douga Strycharczyka, odporność psychiczna stanowi cechę osobowości determinującą w znacznym stopniu sposób, w jaki ludzie reagują na wyzwania, stres i presję, niezależnie od okoliczności.

Model 4C powstał na fundamencie sportu. Środowisko sportowe jest naturalnym obszarem analizy odporności psychicznej, gdyż charakteryzuje się silną motywacją do osiągania sukcesów, często w warunkach stresu. Tak, jak w biznesie.

 

Filary odporności psychicznej wg. modelu 4C

  1. Wyzwanie (Challenge) – postrzeganie wyzwania jako szansy
  1. Pewność siebie (Confidence) – wysoki poziom wiary w siebie
  1. Zaangażowanie (Commitment) – wytrwałość w realizowaniu zadań
  1. Poczucie wpływu /Kontrola (Control) – przekonanie, że to ja kontroluję swój los

 

Warto zwrócić uwagę, że odporność psychiczna zawiera elementy pasywne, czyli obszary, które pokazują, jak radzimy sobie z przeciwnościami losu, ale także wskazuje na nasze zasoby, które uruchomimy w przyszłości, gdy podejdziemy do wyzwań. Czy uda nam się osiągnąć cele, zmierzyć się z nagłymi zwrotami sytuacji, czy będziemy zdeterminowani, aby szukać rozwiązań trudnych spraw.

 

Odporny psychicznie lider biznesu a wymagania biznesu
Twój zespół jest zagubiony w chaosie, zestresowany ciągłymi zmianami, nie rozumie dlaczego sytuacja wymyka się spod kontroli, boi się o przyszłość? Odpowiedzią na te zachowania jest postawa szefa, spójna, pewna i szczera. Taka będzie tylko wtedy, gdy sam lider jest świadomy własnych reakcji i sposobu funkcjonowania. Wie, jak zachować się w stresie, jak podejść do wyzwań, jak pokierować emocjami zespołu, aby uspokoić nastroje. W wymagających warunkach, tylko odporny psychicznie przywódca będzie drogowskazem i świadomym przewodnikiem dla swoich ludzi.

 

Zachowanie lidera zależy od jego odporności psychicznej

Cechy lidera odpornego psychicznie:

 

Świadomość jako klucz do siły i odporności psychicznej
Powiedzenie „ryba psuje się od głowy” trafnie określa sytuację, w której przełożony nie dający sobie rady sam ze sobą, próbuje zarządzać innymi. Prowadzi to do jeszcze większego zagubienia i lęku w zespole. Dlatego lider powinien być świadomy, jaką ma odporność psychiczną i który z jej obszarów 4C musi wzmocnić. Nikt nie jest doskonały. Każdy z nas ma mocne strony i te do poprawy.

Badaniu odporności służy kwestionariusz MTQ48, opracowany przez Petera Clougha i Keitha Earle w 2002 roku. Ocenia on odporność psychiczną w 4 wskazanych podklasach: Kontrola/Zaangażowanie, Wyzwanie/Pewność Siebie. Pozwala zdiagnozować mocne i słabsze obszary odporności psychicznej. Pokazuje, które należy rozwijać i podpowiada jak.

 

WNIOSKI

Lider, który chce z sukcesem kierować ludźmi, budować kulturę zaufania i szacunku, musi być spójny, świadomy swoich mocnych stron i ograniczeń. Musi przewidywać swoje reakcje, zanim dotkną one podwładnych. Odpowiedz sobie na pytanie: Jeśli nie pracuję nad swoją odpornością psychiczną, nie kontroluję wystarczająco emocji, boję się podejmować ryzyko, albo jestem niepewny siebie, to czy mogę dobrze kierować ludźmi? Jak mam być dla nich oparciem w stresie, motywować do działania kiedy warunki funkcjonowania są trudne i nieprzewidywalne? Delegowanie własnej nieodporności jest najgorszą formą kierowania. Dlatego lider ma obowiązek rozwijać swoją siłę i odporność psychiczną, aby budować zdrowe, zmotywowane, zaangażowane i mądre zespoły. Takie, które będą mogły czerpać z jego dojrzałego i świadomego przywództwa „w nienormalnym, ale już normalnym” świecie VUCA.

Dobra wiadomość jest taka, że odporność psychiczna jako cecha osobowości, może być rozwijana. Szeroki wachlarz metod i interwencji pozwala ją kształtować. A praca nad sobą wzmacnia cały zespół. To jest naczynie połączone.

 

Źródła: D. Strycharczyk, P. Clough, „Odporność psychiczna. Strategie i narzędzia rozwoju” (2018); Trendbook HRI 2018; S.Rybak, https://www.linkedin.com/in/sylwiarybak/?originalSubdomain=pl

Top